40 Yılda Toplam 6 Olan Patent Başvurusu Sayısı Şimdi Yılda 130 Oldu

Türkiye’de en çok patent başvurusu yapan, dünyada ilk 200’de bulunan ve Ankara Patent’in kurulduğu 1964 yılından bu yana vekillik hizmeti sunduğu Arçelik A.Ş.’nin Fikri Haklar Sorumlusu Sertaç Köksaldı ile Fikri Hakların korunmasında Arçelik’in başarısı konuşuldu.


Fikri haklara verilen değerin artması hangi yıllarda, ne ile başladı?

Arçelik, kurulduğu günden bu yana Fikri Haklar ile ilgilenmiş, özellikle markaların korunması için tedbirler almıştır. Benzer bir durumun patentler için de sergilendiğini söyleyebiliriz. Arçelik’in ilk patentleri 1964 ve 1967 yıllarında alınmıştır. Ancak, bu patentleri takip eden 24 sene boyunca patent konusunun şirket gündemine hiç gelmediğini belirtmek zorundayım.

Arçelik, 1955 ile 1990 yılları arasında Türkiye’de teknoloji transfer ederek üreten bir şirket konumundaydı. Yurtdışından lisans alımı ile teknoloji transferi gerçekleştiriliyor, elde edilen ürün ve üretim teknolojileri kullanılarak üretilen ürünler ağırlıklı olarak Türkiye’de satılıyordu. 1990 yılında yurt dışı satışlarının Arçelik cirosundaki payı %1,5 seviyesindeydi. 1990 yılında şirket yönetimi, teknolojiyi ikame ettirerek şirketin kendi ayakları üzerinde bağımsız olarak durmasının mümkün olamayacağı öngörüsü ile Ar-ge bölümünün kurulmasına karar verdi. 10 yıl içinde Arçelik’in teknolojiyi satın alan bir şirket olmaktan, teknolojisini üreten bir şirket olması vizyonuyla başlatılan çalışmaların etkisiyle, buluşlar ve patentler şirketin gündemine girmiş oldu. 1995 yılında, şirkette Fikri Haklar altyapısı oluşturulması amacıyla başlatılan çalışmalar, Ankara Patent Bürosu Genel Müdürü Sn.Kaan Dericioğlu’nun rehberliğinde büyüyerek bugünlere uzanan yolu açmış oldu. Patentlerin rakipler tarafından nasıl güçlü bir rekabet aracı olarak kullanıldığının farkında olan Arçelik yönetimi, öncelikle buluş bildirimi, patent başvurusu hazırlama, patent araştırması vb. süreçler üzerinde odaklanarak altyapı çalışmalarına ağırlık verirken, bir yandan da buluş günü uygulaması ile buluşçuların teşviki ve takdiri konusunda önemli adımlar attılar. Bu çabaların bir sonucu olarak patent başvuruları konusunda hızlı bir artış görülürken, rakiplerle oluşan patent ihtilaflarının da en aza indirgenmesi sağlandı. 2009 yılı itibariyle Arçelik satışlarının yarısı yurtdışı pazarlarda ve bu ürünlerin büyük çoğunluğu güçlü patent korumasının olduğu batı Avrupa pazarlarındadır.

Bu kadar kısa sürede böylesine hızlı bir ilerleme elde edilmiş olmasının sebebi sizce nedir?
1995 yılı itibariyle 40 yılda 6 patent başvurusu yapmış olan Arçelik şu anda yılda 130 civarında patent başvurusu yapmaktadır. Gelişimin hızlı olmasının arkasındaki en önemli sebepler:

1- Şirket yabancı bir ortaktan teknoloji transfer etmeden, lisans ücreti ödemeden, kendi teknolojisiyle ayakta durmak ve batı Avrupa pazarlarına ihracat yapar konuma gelmek vizyonuyla hareket etmiştir. Bu vizyondaki samimiyet, patent alanında aktif olmayı bir zorunluluk haline sokmaktadır. Kendi teknolojisini üretmeyen ve dış pazarlara açılmayan bir şirketin, patent konusunda aktif olmasını beklemek eşyanın tabiatına aykırıdır.

2-Arçelik Ar-Ge ve üretim tesislerindeki yetişmiş kadronun; “Biz lisans almadan en iyi ürünleri tasarlayabiliriz, bu bilgi birikimi ve beceriye sahibiz” iddiası.

3- Patent konusunun Ar-Ge çalışanları iş yapış tarzlarının, kültürlerinin içine kazınması için yönetimin sergilediği tutarlı destek.

“Patent, marka, tasarım başvurusu yaptığımda ne değişecek ki?” sorusunu soranlar için ne söylemek isterseniz?

Hangi dünyada yaşıyorsunuz diye sorardım. Fikri haklar, 21. Yüzyılda rekabetin temel odağıdır.

HEDEFİMİZ : Anlamlı patentlerden oluşan bir patent portföyü oluşturmak ve rakiplerimizle aynı platforma çıkmak…


Patent başvuru sayınız ile Türkiye’de yıllardır ilk sıradasınız Dünya’da hedefiniz nedir?

Hedefimiz öncelikle anlamlı patentlerden oluşan bir patent portföyü oluşturmak, rakiplerimizle aynı platforma çıkmaktır. Geride kalan 10 senede bu konuda oldukça mesafe kat ettik. Bu hedefe doğru yol alırken ilk hedefimiz Avrupalı firmalar arasında en çok patent başvurusu yapan  ilk üç firma arasına girmekti. Şu an itibariyle bu hedefimize ulaşmış durumdayız. Ayrıca WIPO sıralamasında en çok PCT başvurusu yapan firmalar arasında da dünya çapında ilk 200 arasında yer almaktayız.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir